Inżynieria sceniczna na miarę Europy: Case Study realizacji BSC System w Akademii Muzycznej w Bydgoszczy

Nowy kampus Akademii Muzycznej im. Feliksa Nowowiejskiego w Bydgoszczy to unikalny na skalę europejską kompleks edukacyjno-kulturalny, który łączy najwyższe standardy architektoniczne, ekologiczne i akustyczne. To jedna z największych tego typu realizacji w Polsce – o wartości 500 mln zł. Jej cele kulturalne, łączą się z dydaktycznymi – kształcąc przyszłych muzyków oraz osoby zajmujące się obsługą technologii scenicznych.

Nowoczesny kampus muzyczny – skala i wyzwania projektu

Ogromnym wyzwaniem projektowym w zakresie inżynierii scenicznej była wielofunkcyjność budynku, w którym mieszczą się nie tylko medialnie głośne sale koncertowe, ale również akademik, biura, audytoria, ponad sto sal dydaktycznych i ćwiczeniowych oraz dwie kondygnacje podziemne. Łącznie cały kampus zajmuje kubaturę 160 tys. m³.

Aby zapewnić idealną akustykę, sale koncertowe i dydaktyczne zbudowano w konstrukcji „pudełka w pudełku” (box in box), co oznacza, że są one całkowicie oddzielone od głównej konstrukcji budynku.

Rola BSC System w konsorcjum wyspecjalizowanych firm

Ze względu na niespotykaną skalę inwestycji i skomplikowane przenikanie się różnych technologii, powołano specjalistyczne konsorcjum firm, w którego skład weszły: BSC System, Konsbud Audio, LTT, P.S. Teatr, oraz Mikor Inżyniering. Naszą rolą jako BSC System było dostarczenie rozwiązań z zakresu projektowania i wdrożenia technologii scen teatralnych.

Komin sceniczny w Akademii Muzycznej w Bydgoszczy

W ramach przeprowadzonych prac jako BSC System dostarczyliśmy dopasowane rozwiązania inżynierii scenicznej dla najważniejszych przestrzeni kampusu:

  • Sala Symfoniczna (największa, na ponad 420 miejsc) – zainstalowaliśmy tu m.in. podesty sceniczne z napędem elektrycznym łańcuchowym SERAPID, mosty oświetleniowe oraz sztankiety ekranowe i głośnikowe. Rozwiązania z zakresu mechaniki górnej pozwalają na błyskawiczną zmianę funkcji sali – od klasycznych koncertów symfonicznych po konferencje i wydarzenia multimedialne.
  • Sala Kameralna – zaprojektowaliśmy oraz zamontowaliśmy sztankiet ekranu oraz mosty oświetleniowe.
  • Sala Teatralno-Operowa – to miejsce, gdzie wprowadziliśmy zestaw naszych rozwiązań obejmujący:
    • System zapadni scenicznych – obejmujący 3 zapadnie napędzane łańcuchem sztywnym Serapid. Ich łączna nośność wynosi 57 ton, a udźwig roboczy (ruchomy) przekracza 30 ton.
    • Certyfikacja UDT i transport osób: Zapadnie są w pełni certyfikowane do transportu osób podczas trwania spektakli. Wdrożenie tego rozwiązania wymagało od BSC System posiadania specjalistycznych uprawnień oraz przeprowadzenia skomplikowanych odbiorów technicznych przez Urząd Dozoru Technicznego (UDT).
    • Zapadnia fosy orkiestrowej: Konstrukcja kratownicowa o wysokiej sztywności, umożliwiająca regulację poziomu usytuowania orkiestry.
    • Komin sceniczny i maszynownia: Wyposażone w ponad 30 napędów obsługujących sztankiety teatralne (24 sztuki) i mosty oświetleniowe. Komin o wysokości 23 metrów posiada 5 poziomów galerii technicznych oraz strop techniczny.
    • Podłoga sceniczna: Nowoczesna, trójwarstwowa konstrukcja z warstwą wierzchnią z bezsęcznego drewna sosny czarnej oraz bazą z dwóch warstw sklejki, co zapewnia wyjątkową sztywność. Dzięki temu, jest ona odporna na wgniecenia wynikające z eksploatacji i przesuwania po niej np. wózków technicznych lub ciężkich dekoracji.
    • System sterowania Imperi: Urządzeniami w obiekcie zarządza zaawansowany system sterowania Imperi, zapewniający płynne sterowanie prędkością, łagodny start oraz precyzyjne hamowanie. Umożliwia on programowanie i zapamiętywanie rozbudowanych układów scen, a operatorzy korzystają z paneli wyposażonych w ekrany dotykowe i joysticki, co pozwala na bardzo precyzyjne manewrowanie urządzeniami.
  • Wyposażenie dodatkowe – mobilne podesty sceniczne BSC Standard/Light oraz specjalistyczna, ozonowa szafa do czyszczenia kostiumów.

Zamontowane przez nas rozwiązania (m.in. wciągarki łańcuchowe, wałowe i bębnowe) pełnią funkcję nie tylko techniczną podczas wystąpień, ale także dydaktyczną. Studenci biorący udział w zajęciach w Akademii Muzycznej w Bydgoszczy na co dzień uczą się obsługi technologii używanych w ośrodkach kulturalnych – gdzie również obecne są rozwiązania od BSC System.  

Harmonogram i zespół realizacyjny projektu Akademii Muzycznej w Bydgoszczy

Zaawansowane prace prowadzone przez BSC System przy budowie bydgoskiego kampusu trwały od kwietnia 2023 roku i zakończyły się w grudniu 2025 roku.

Nad pomyślnym przebiegiem inwestycji czuwał dedykowany zespół specjalistów z BSC System:

  • Za koordynację prac oraz montaż sprzętu odpowiadał Krzysztof Wiśniewski.
  • Zaawansowany projekt techniczny stworzyli Mateusz Pałgan oraz Adam Mieszało.
  • Kwestiami formalno-prawnymi realizacji zarządzał Michał Czerwonka.

Efektem współpracy specjalistów BSC System z Akademią Muzyczną w Bydgoszczy i konsorcjum firm jest budynek obecnie uznawany za wyznaczający zupełnie nowe standardy w europejskim szkolnictwie muzycznym.

Podsumowanie: Jak będzie wyglądać przyszłość rozwiązań scenicznych w Europie?

Niewątpliwie, Akademia Muzyczna im. Feliksa Nowowiejskiego w Bydgoszczy wyznacza nowy poziom w branży projektowania scenicznego na rynku europejskim. Rozwiązania stworzone przez BSC System i konsorcjum pracujące nad tą inwestycją stanową wzór dla innych obiektów teatralnych i scenicznych w Polsce w zakresie budowy przestrzeni akustycznych i funkcjonalnych.

Zobacz inne wpisy

Pusta sala podczas próby technicznej może zapewniać inne warunki pogłosowe niż ta sama przestrzeń wypełniona publicznością. Wynika to z faktu, że zarówno krzesła, jak i zajmujący je widzowie uczestniczą w bilansie pochłaniania dźwięku.
Podłoga taneczna w plenerze może być funkcjonalnym rozwiązaniem podczas wydarzeń organizowanych na świeżym powietrzu, ale wymaga starannego przygotowania miejsca i procedur eksploatacyjnych. Powierzchnia użytkowa BSC 4 DANCE jest przeznaczona również do użytkowania na zewnątrz.
Awaria urządzenia mechaniki scenicznej może zatrzymać istotną funkcję sceny, ograniczyć możliwość realizacji wydarzenia albo wyłączyć urządzenie z użytkowania do czasu pozyskania właściwego podzespołu.
Prędkość podnoszenia wciągarki scenicznej wpływa na tempo przemieszczania dekoracji, systemów oświetleniowych, zestawów głośnikowych i innych elementów wyposażenia. Nie określa jednak samodzielnie czasu całej zmiany technicznej.
Zużycie lin mechaniki scenicznej może ujawniać się jako zmiana powierzchni, średnicy lub kształtu liny, ale także jako nieprawidłowość w rejonie zakończeń, mocowań, bębnów i krążków. Nie każdy objaw jest widoczny podczas pobieżnej obserwacji.
Odpowiedź na pytanie „sztankiet ręczny czy automatyczny” zależy przede wszystkim od funkcji urządzenia, charakteru i częstotliwości ruchu, kompletnego ładunku oraz organizacji pracy sceny.